Tkacze krajobraz porewolucyjny

Od sierpnia do października 2013r u Staniszowie razem z Fundacją Forum Staniszów, Kołem Gospodyń Wiejskich i Świetlicą Środowiskową, pracowaliśmy nad projektem kilimu. Pierwsze wspólne spotkanie zainspirowało mnie do zaprojektowania „krajobrazu porewolucyjnego”. Zebrałam wszystkie ważne tematy, które pojawiły się w naszych rozmowach: krajobraz górski, tkactwo, legenda o Duchu Gór, który pomagał najuboższym w walce z kapitalistycznymi wyzyskiwaczami. Nieco później przeczytałam dramat „Tkacze” Gerharda Hauptmanna, który zainspirował mnie do nadania tytułu całości wystawy. Krajobraz wykonany został z czerwieni, odcieni błękitu i czerni. Są to kolory, które w moich pracach symbolizują połączenie tego co boskie (błękit) z tym co ziemskie (czerń). Czerwona nić łącząca na horyzoncie barwy to symbol połączenia, wyrównania szans, które wiąże się najczęściej z krwawymi ofiarami postaci mitycznych, ludzi, walczących o równe prawa. Symboliczne połączenie nieba i ziemi nastąpiło podczas wernisażu, dzięki czemu każdy biorący w nim udział mógł się przyłączyć, by wspólnie dokończyć dzieła zjednoczenia.

Przez ponad miesiąc wyszywaliśmy krajobraz, czytając legendy o Duchu Gór, rozmawiając m. in. o zamykaniu zakładów tkackich i włókienniczych w okolicy. Dzięki tym rozmowom dopisaliśmy szósty akt dramatu Hauptmanna, kończący się buntem tkaczy spowodowanym mechanizacją produkcji, która uczyniła ręczną produkcję nieopłacalną. Dzisiaj zakłady tkackie i włókiennicze w okolicy są zamykane, przenoszą się w miejsca, gdzie siła robocza jest tańsza. Natomiast rękodzielnictwo znowu zaczyna być doceniane. Stąd tytuł „Krajobraz Porewolucyjny”

Tekst z ulotki towarzyszącej wystawie: Od początku września 2013 r. Fundacja Forum Staniszów realizuje projekt artystyczno-społeczny Aleki Polis pt. TKACZE. W cyklu spotkań i warsztatów twórczych, odbywających się także w Świetlicy Środowiskowej w Staniszowie, z udziałem jej podopiecznych, wychowawców oraz członkiń Koła Gospodyń Wiejskich, powstaje haftowany kilim z symboliczną panoramą Karkonoszy. Wspólnej pracy nad dziełem towarzyszą zajęcia integracyjne, służące spontanicznej międzypokoleniowej wymianie doświadczeń i integracji, a także poznawaniu lokalnej historii i refleksji nad współczesną problematyką społeczno-ekonomiczną regionu.

 Inspiracją dla działań twórczych stały się zainicjowane przez artystkę rozmowy dotyczące lokalnej identyfikacji i legendy o Duchu Gór – „odbierającego bogatym i dającego biednym”. W projekcie TKACZE staje się on wcieleniem Prometeusza – Trickstera, przewrotnego ducha naprawiającego świat i niwelującego nierówności społeczne, który od 2010 r. jest bohaterem jej prac. Artystka nawiązuje też do słynnego dramatu noblisty Gerharta Hauptmanna, przez wiele lat mieszkającego w Jagniątkowie (wówczas Agnetendorf), dotyczącego powstania tkaczy śląskich. Realizacja wpisuje się w nurt sztuki krytycznej, zaangażowanej w aktualną rzeczywistość społeczno-polityczną, stymulując debatę nad sytuacjami kryzysowymi i pomagając je zrozumieć poprzez odniesienia do mitów i historii.

Materialnym efektem wspólnych przemyśleń i „czasu przemiany” jest odnoszący się do legendy o Duchu Gór kilim. Jego barwy – błękit i czerń – oznaczające dobro i zło, sacrum i profanum – niebo i ziemię, zostaną we wspólnym symbolicznym geście „zszyte” czerwoną nicią w nową, „szczęśliwszą i sprawiedliwszą” całość podczas wernisażu. Czerwień – barwa rewolucji – symbolizuje zarazem „ofiarę” jaką składa Trickster –Duch Gór zabierając bogatym i oddając biednym. Do projektu zaproszony został zespół Targanescu,  który wraz z pozostałymi uczestnikami tworzyć będzie piosenki o zabarwieniu rewolucyjnym.